BOEK

Eerst Veilig

Lichaam en geest hebben één fundamenteel doel: veiligheid. Ons lichaam zoekt voortdurend naar veiligheid binnen de menselijke kudde, omdat we zonder sociale verbinding kwetsbaar zijn. Evolutionair gezien is ons overleven afhankelijk van de groep.

Ons denkvermogen is een relatief jong hulpmiddel in de evolutie en komt vooral in actie bij gevaar of dreiging. Net als een hert kunnen we vluchten, en als dat niet lukt, vechten als een tijger. Wat ons uniek maakt, is dat we met ons denken verleden en toekomst kunnen overzien – we kunnen eerdere ervaringen terughalen en mogelijke gevaren voorspellen. Een krachtig, maar ook beperkt hulpmiddel!

Spanning ontstaat wanneer een natuurlijke, lichaamseigen beweging – om welke reden dan ook – wordt geblokkeerd.

Je voelt spanning wanneer jouw lichaam aangeeft dat het veiliger is om linksaf te bewegen, maar de omgeving je naar rechts duwt. Op zichzelf is spanning niet verkeerd, zolang je kunt bijsturen en verbonden blijft met de groep. Dit gevoel van verbinding geeft ons zenuwstelsel en onze BodyMind-combinatie een ervaring van veiligheid.

Maar als je onvoldoende kunt bijsturen, of als de verbinding met de groep in gevaar komt, blijft de spanning aanwezig. Het lichaam blijft dan in een staat van neurologische onveiligheid hangen.

‘Denken’ is heel wat anders dan ‘Waarnemen’

Lichaam en geest werken als één BodyMind-systeem samen om een weg terug naar veiligheid te vinden. Lukt dat niet, dan is schijnveiligheid ook een acceptabele optie – zolang het systeem maar (tijdelijke) rust ervaart. Dit onbewuste aanpassingsproces begint al op jonge leeftijd en gebeurt op subtiele en ingenieuze wijze. We noemen dit conditionering.

Veel van deze conditioneringen onderdrukken het voelen (Body) en sturen ons in plaats daarvan naar denken (Mind). Dit is een slimme truc van het zenuwstelsel om spanning te verlichten. Door een ervaring nét anders te ‘framen’ – oftewel, anders te interpreteren – lijkt de spanning tijdelijk minder.

Dit werkt op korte termijn, maar als het te lang doorgaat, kan het juist problemen veroorzaken. Soms verankert deze re-framing zich in automatische patronen van gedrag en denken. Dan is een reset nodig om weer in contact te komen met echte veiligheid.

Uitgestelde gevoelens willen alsnog gevoeld worden. Dit kan alleen via bewust contact met je lichaam, omdat voelen in het lichaam gebeurt

Je grenzen herkennen en beter bewaken helpt je om diepe rust en echte veiligheid te ervaren. Het is de sleutel om te verschuiven van moeten en willen naar simpelweg veilig zijn – en jouw leven te leven, zoals het werkelijk bedoeld is.

In je kracht staan begint met thuiskomen in een lichaam dat veilig voelt

Bewust ademen is leven vanuit jouw bron

Adem is allesbepalend in de balans tussen lichaam en geest. Jouw adem verbindt je lichaam met je (onder)bewustzijn en reguleert zo het autonome zenuwstelsel. De adem is nauw verbonden met alle lichaamsfuncties en met mijn overlevingsmechanisme.

Inademing activeert, uitademing geeft rust. Onvoldoende ademen, ook wel subventileren genoemd, beperkt mijn levenservaring. Dit komt vaak door (chronische) angst.

Mijn lichaam staat ‘aan’; er wordt gevaar bespeurd, echt of vanuit een traumareactie; mijn adem versnelt; mijn hartslag versnelt; klaar om te vluchten of vechten. En valt er in het hier en nu niets te vluchten of vechten, dan hou ik mijn adem in, in angst of soms voluit paniek. Mijn armen gaan tintelen. Er is te veel cortisol in mijn bloed dat geen kant op kan. Ik zit vast.

Bewust langer uitademen kan mijn systeem dan weer tot meer rust brengen. 

Voel ik mij futloos, wil ik mij isoleren en niemand meer zien, met donkere gedachten en schaamte over wie ik ben. Mijn hersenen en darmen werken op een laag pitje. Dan is mijn lichaam verstild en wil het energie besparen. Totdat er weer een signaal komt dat het veiliger is.

Bewust langer inademen kan dan energie toevoegen aan mijn systeem voor meer beweging.

Je ademhaling heeft veel invloed op je emotionele beleving. Elke emotie heeft een eigen manier van ademen. Inzicht hierin kan je helpen je lichaamssignalen beter te volgen.

Door in een BodyMind-sessie actief met de adem te werken, kunnen we de lichaamsbeleving verdiepen en emoties ervaren die anders onder de oppervlakte blijven.

Aanraking kan op vele manieren

Jij bepaalt

Afhankelijk van jouw intentie voor de sessie en hoe je gekleed wilt zijn kan aanraking variëren. Die aanraking zal grotendeels in het ritme van jouw ademhaling zijn. Zo houden we contact.

Elke aanraking is bedoeld om je lichaam te ontwaken en de verbinding met je brein weer te activeren. Herinneringen los te maken. Spanning te verminderen. Er zijn vele wegen naar Rome.

Allesbepalend is wat jij gewend bent, wat jij als prettig, als veilig ervaart en wat jouw intentie voor de sessie is

Soms is de onvoorwaardelijke aanwezigheid van een ander mens al voldoende en soms is het belangrijk om aangeraakt of vastgehouden te worden om de innerlijke ervaring te verdiepen of om bij stukken van jezelf te komen die tot dan onbereikbaar waren.

Er was eens aandacht … onvoorwaardelijk … 

Hoop is sterker dan angst

Bodymind biedt vooral perspectief. Niemand is ‘broken’, onherstelbaar beschadigd, stuk. Hooguit dat je beveiligingssysteem opnieuw bijgesteld moet worden. Dat vraagt liefde en aandacht en tijd. En een direct ervaren her-innering hoe veilig ooit voelde. En nog steeds gevoeld kan worden.  Samen kijken we, als je dat wilt, naar deze psychodynamiek en waar het jou raakt. Als voorbereiding op de kern van onze BodyMind sessie.

Trauma betekent ‘wond’

Klein en groot Trauma ontstaat door een gebeurtenis die dermate overweldigend was dat dit als een bedreiging voelde. Een gebeurtenis waar we geen betekenis aan konden geven vanuit onze ervaring tot dan toe. Terwijl er geen relevante verzorger beschikbaar was om ons liefdevol te beschermen en betekenis te geven. We stonden er alleen voor. Machteloos.

De BodyMind heeft slechts 1 functie: overleven, op welke manier dan ook. Alles om weer aansluiting te vinden bij de mensenkudde. Om maar niet de verlatingswanhoop van het trauma te hoeven ervaren. Dat nooit weer!

Help! Red mij!

Dus kijken we in onze omgeving welke alternatieve aansluitingsmogelijkheden er zijn. Hoe maak ik weer contact met relevante ouderen? Welk aangepast gedrag zorgt ervoor dat ik er niet weer alleen voor kom te staan? We kijken vooral naar onze ouders, onze leraren, spirituele begeleiders en hun gedrag. Vanuit de onbewuste gedachte: ‘Als ik dit doe, hou je dan van mij?’ Ziehier de geboorte van onze conditionering. Iedereen heeft er mee te maken en iedereen krijgt er op latere leeftijd last van. Psychisch en/of in fysieke vorm.

Alle conditionering heeft een einddatum

De weg vooruit begint met begrijpen hoe dit bovenstaande werkt en dan liefdevol en aandachtsvol te voelen wat gevoeld wil worden. Dat alles er mag zijn. Dat is niet altijd even gemakkelijk of prettig. Dat voelen in het nu. Tolle heeft het over de Kracht van het Nu. De papegaaien in Aldous Huxley’s boek Island zijn zelfs getraind om de hele dag ‘Hier en Nu’ te roepen als herinnering.

Hier en Nu

Waarom is leven in het Nu zo moeilijk of zelfs onbevattelijk? Vooral omdat diverse, soms opgestapelde, trauma’s gewoon tè pijnlijk voelen. Daarom ontsnappen, dissociëren, veel mensen via social media, verhalen en roddel en alle soorten middelen- en gedragsverslavingen waaronder piekeren en dwangmatig denken. Ja, denken is ook een verslaving. De meeste psychische verstoringen zijn dissociatief van aard. Weg van het hier en nu. Omdat de ervaring in het Nu door het lichaam als onveilig wordt ervaren. Daarom is de beweging weg van het voelen.

Herstel door bewuster te ervaren wat gevoeld wil worden